f

Անկախ

Եկեղեցին նշում է Վարդանանց տոնը


Վարդանանքը (Սուրբ Վարդանանցը) հայերի համար Գթասրտության եւ հերոսներին ազգային տուրքի օրն է: Օրը նշվում է ի հիշատակ Ավարայրի դաշտում պարսկական բանակի հետ ճակատամարտում Վարդան Մամիկոնյանի գլխավորությամբ հայոց զորքի պարտության:

5-րդ դարի կեսին Պարսկական կայսրությունը փորձ ձեռնարկեց կրոնափոխություն հարկադրել աշխարհում առաջին քրիստոնեական պետություն Հայաստանին: 448 թվականին պարսից շահ Հազկերտ II-ը Հայաստան հրովարտակ ուղարկեց զրադաշտականություն ընդունելու պահանջով: Արտաշատի եկեղեցու ժողովում Հայաստանի բարձրագույն հոգեւորականությունը եւ իշխանական տները մերժում են այս պահանջը:

Հայերը գիտակցում էին, թե ինչպիսի վտանգ է ծառացած իրենց առաջ՝ զրադաշտականության ընդունումը հավասարազոր էր ասիմիլյացիայի եւ հայ ժողովրդի լիակատար ոչնչացման: Երկրում ապստամբություն է սկսվում՝ սկզբնավորելով «Վարդանանք» զանգվածային ժողովրդական շարժման ստեղծումը, որը միավորում է ամբողջ հայ ժողովրդին՝ ազնվականությանը, հոգեւորականությանը եւ ռամիկներին: Շարժումը անունը ստացել է ի պատիվ դրա առաջնորդի եւ ոգեշնչողի՝ Վարդան Մամիկոնյանի:

451 թվականի մայիսին Ավարայր գյուղի մոտ Տղմուտ գետի ափին տեղի է ունենում հռչակավոր Ավարայրի ճակատամարտը: Պարսկական կանոնավոր 230-հազարանոց բանակի դեմ, որ ներառում էր նաեւ «Անմահների» էլիտար գունդը եւ մարտական փղերին, ելնում է հայկական 66-հազարանոց զրքը: Զորքի մեծ մասը կազմում էին ժողովրդական աշխարհազորայինները, այդ թվում՝ կանայք, հոգեւորականներ, ծերեր:

Հայկական զորքը գլխավորում էր սպարապետ Վարդան Մամիկոնյանը: Այս ճակատամարտում երկու կողմերն էլ մեծ կորուստներ ունեցան, իսկ ինքը՝ իշխան Վարդան Մամիկոնյանն ընկավ հերոսի մահով: Սակայն հայերի կողմից կատաղի դիմադրության հանդիպելով եւ ահռելի կորուստներ կրելով՝ պարսիկները ստիպված էին հրաժարվել քրիստոնեական կրոնի եւ հայ ժողովրդի ազգային ինքնության դեմ ոտնձգությունից:

Հայերն իրենց քրիստոնեական հավատը պահպանեցին՝ այն պաշտպանելով զենքը ձեռքներին, նրանք գիտեին, որ մինչեւ մահ կանգնած են արդար գործի համար: Կողք կողքի կանգնած էին հարեւանները, համագյուղացիները, ընկերները եւ անգամ նախկին ախոյանները: Այդ պահին ջնջվել ու մոռացվել էին հին վիրավորանքները, թյուրիմացությունները, դժգոհությունները, եւ բոլորին միավորում էր մեկ բան՝ հայրենի Հայաստանը:

Վարդանանքը ամբողջ հայ ժողովրդի միավորման օրինակ է նրա համար ծանր պահին, ինչպես նաեւ հիշատակի ու հարգանքի տուրք մեր նախնիներին, որոնք Ավարայրի ճակատամարտում պաշտպանեցին Հայաստանի գոյատեւման իրավունքը:

Ամեն տարի տոնը նշվում է հինգշաբթի՝ Սուրբ Զատկի տոնից 8 շաբաթ առաջ: Ժամանակին այն համաժողովրդական տոն էր եւ շատ լայնորեն էր նշվում, բայց այսօր Վարդանանքը դարձել է ավելի եկեղեցական տոն:

Հայ Առաքելական եկեղեցի Հայաստան

Այլ հոդվածներ հեղինակից

Ապրիլի 10-ին և 11-ին առանձին շրջաններում ժամանակ առ ժամանակ սպասվում են տեղումներ
Ճանապարհատրանսպորտային պատահարներ հանրապետությունում
Թոքաբորբով բոլոր պացիենտներին այսօրվանից կորոնավիրուսի թեստ է կատարվելու․ նախարար
Ախտահանում են շտապօգնության մեքենան կորոնավիրուսով պացիենտ ընդունելուց հետո. տեսանյութ
Գյոտցեն հայտարարել է «Բորուսիայից» հեռանալու ցանկության մասին
ՀՀ մշակույթի նախկին նախարարի կողմից առանձնապես խոշոր չափերով յուրացում կատարելու գործն ուղարկվել է դատախազություն
Առանձնապես խոշոր չափերի հափշտակություն՝ dasaran.am-ի դրամաշնորհային ծրագրի իրականացման գործընթացում
«Չելսին» կվաճառի Կանտեի տրանսֆերը
Փաշինյանը տեսակոնֆերանսի ժամանակ հայտարարեց, որ Հայաստանը պատրաստ է աշնանն ընդունել Եվրասիական միջկառավարական խորհրդի նիստը
Ալբերտ Ազարյանի կոչը՝ մարզիկներին
Նախորդ տարի սոցիալական նպաստ է ստացել 86 հազար 700 ընտանիք
Համաշխարհային բանկը Թուրքիայի տնտեսական զարգացման կանխատեսումը 3%-ից հասցրել է 0․5%-ի
«Իմ քայլը» հիմնադրամն ընդունում է 2020-2021 ուստարվա կրթաթոշակային ծրագրի հայտադիմումները
Իրոք չեմ հասկանում մարդկանց այդքան մոլորեցնելու իմաստը ո՞րն է
Նա պաշտպանել է մեզ ա՛յն ժամանակ, երբ մեզ պաշտպանություն էր անհրաժեշտ. Քոչարյանի ազատության հանձնախումբը տեսանյութ է հրապարակել
Սուրբ Գրիգոր Նարեկացու մասունքը դուրս է բերվել Ոտնլվայի արարողությանը
Կորոնավիրուսի տնտեսական հետևանքները մեղմելու նպատակով Արցախի գյուղոլորտում պետական աջակցության ծրագրեր են մեկնարկում
«Հայրենիք» կինոթատրոնի խաչմերուկում լուսացույցերը կանջատվեն եւ երթեւեկությունը կազմակերպվի շրջանաձև
Նիկոլ Փաշինյանի խոսքը Եվրասիական միջկառավարական խորհրդի տեսակոնֆերանսին
Լևոն Ազիզյանը նշանակվել է «Հիդրոօդերևութաբանության և մոնիթորինգի կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի տնօրեն
Առողջապահության և սոցիալական հարցերի մշտական հանձնաժողովի նիստը. ուղիղ
ԱՄՆ–ից ՀՀ վերադարձող 35 հայ աշակերտները երգում են օդանավակայանում
Հայտարարվել է մրցույթ Լուկաշին-Հ17 3,2 կմ երկարությամբ ճանապարհահատվածի վերականգնման շինաշխատանքների համար
Ապրիլի 9-10-ը բացահայտվել է հանցագործության 50 դեպք
ՃՏՊ Երևան-Մեղրի ավտոճանապարհին. կան տուժածներ
Ավելին
Ավելին