Հայերեն   English   Русский  
Քաղաքական
ՀՀ Ազգային ժողովի փոխնախագահ Էդուարդ Շարմազանովը օգոստոսի 30-ին ընդունեց Լիտվայի Հանրապետության Սեյմասի Լիտվա-Արցախ բարեկամության խմբի պատվիրակությանը, որը գլխավորում էր խմբի ղեկավար Դալիա Կուոդիտեն:
Հայաստանն ԱԳՆ մակարդակով մասնակցեց Թուրքիայի նորընտիր նախագահի՝ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի երդմնակալության արարողությանը։
ԱՄՆ Կալիֆորնիայի նահանգի Սենատը օգոստոսի 27-ին ձայների ճնշող մեծամասնությամբ ընդունեց ԼՂՀ-ի անկախության ճանաչման մասին AJR 32 բանաձևը:
ՀՀ Հանրային խորհրդի նախագահ Վազգեն Մանուկյանն «Անկախի» հետ զրույցում անդրադառնում է սահմանային վերջին միջադեպերին, Ռուսաստանի դեմ կիրառվող պատժամիջոցներին, Թուրքիայի նախագահական ընտրություններին, Լևոն Հայրապետյանի հարցին, ինչպես նաև ներքաղաքական խնդիրներին:
Անցյալ շաբաթ ես նկարագրել էի Ներկայացուցիչների պալատի մեծամասնության նախկին ղեկավար Դիկ Գեբարդի լոբբիստական «Գեբարդ գրուպ» ընկերության կնքած 1.4 միլիոն դոլար արժողությամբ պայմանագրի պայմանները՝ Վաշինգտոնում Թուրքիայի շահերն առաջ մղելու նպատակով:
Ադրբեջանական լրատվական կայքերի տեղեկություններով՝ այսօր երեկոյան, Տավուշի մարզից ադրբեջանական Ղազախի շրջանի Քեմերլի գյուղ է անցել Հայաստանի քաղաքացի, որի անձնական տվյալները դեռևս հայտնի չեն:
«Ադրբեջանը հասկանում է, որ խաղաղության պահպանումը արտաքին ուժերի կողմից կայուն չէ Ուկրաինայում տեղի ունեցող իրադարձությունների պայմաններում Ռուսաստանի և ԱՄՆ-ի հարաբերությունների սրման հետևանքով: Երկու երկրների միջև համագործակցությունը բարդացել է: Այս իրավիճակում Ադրբեջանը խնդիր չունի իր արարքների համար պատասխան տալու: Մյուս կողմից, տարածաշրջանում ազդեցության գոտիների վերանայման գործընթաց է սկսվել և Ադրբեջանը փորձում է խաղաղությունը ավելի թանկ «վաճառել» Ռուսաստանին կամ ԱՄՆ-ին», - այսօր լրագրողների ...
“Աշխարհում իրավիճակը գնալով վատթարանում է, ճգնաժամը` խորանում. սա մեկնաբանվեց որպես ֆինանսատնտեսական համակարգի ժգնաժամ, հետո պարզվեց որ սա ամբողջական է, համակարգային և բխում է մարդկության որդեգրած աից”,´ասօր լրագրողների հետ հանդիպման ժամանակ աշխարհաքաղաքական ներկայիս զարգացումների մասին խոսելիս նշեց «Ղարաբաղ» կոմիտեի նախկին անդամ Աշոտ Մանուչարյանը:
Անցյալ շաբաթ թուրքական «Սաբահ» թերթը հրապարակել էր հետևյալ մտահոգիչ լուրը. «Ավստրալիայի արտգործնախարար. հայկական հարցը ցեղասպանություն չէ»:«Սաբահը» նկարագրել էր այն դեպքերը, որոնք հանգեցրել էին թերթի նողկալի խորագրին: Թուրք-ամերիկյան ընկերակցությունների համագումարի խորհրդի անդամ և նախկին նախագահ Գյունայ Էվինչը վերջերս այցելել էր Ավստրալիա` տեղի թուրքական խմբերին տեղեկացնելու Մովսեսյանի դատական գործի մասին: Նա պատմել էր, որ «Միացյալ Նահանգների Գերագույն դատարանը ուժի մեջ է թողել 9-րդ շրջանային վերաքննիչ ...
2013 թվականը Հայաստանի ներքին ու արտաքին քաղաքական կյանքում աննշան չանցավ: Տարին սկսվեց քաղաքական բուռն գործընթացով` նախագահական ընտրություններով, որը, ինչպես քաղաքական տարին ամփոփելիս նշեց քաղաքագետ Ալեքսանդր Մարկարովը, տրվեց ընտրական ցիկլի փակումը, որի ժամանակ անգամ «ռեմոնտչիկ» քիլլերի կողմից «կրծքից զարկված» նախագահացու էլ ունեցանք` ի դեմս Պարույր Հայրիկյանի:
Վարչապետ Կարեն Կարապետյանն ընդունել է Եվրասիական տնտեսական միության անդամ երկրների տրանսպորտի ոլորտի ղեկավար կազմին, ովքեր Հայաստան են ժամանել ԵԱՏՄ պետությունների տրանսպորտի բնագավառի լիազոր մարմինների ղեկավարների 6-րդ խորհրդակցությանը մասնակցելու նպատակով:
Հայաստանում արդեն 7-րդ անգամ կանցկացվեն «Էքսպո-Ռուսաստան Հայաստան և Իրան» միջազգային արդյունաբերական ցուցահանդեսը և Երևանյան բիզնես-ֆորումը: Միջոցառումներին առաջին անգամ կմասնակցեն Իրանի ներկայցուցիչները:
Վանաձորի Հելսինկյան քաղաքացիական ասամբլեայի գրասենյակը իրականացրել է «Դեպի Հյուսի՞ս, թե՞ Արևմուտք. hասարակական կարծիքի ուսումնասիրություն» :
The Washington Post պարբերականը Հայոց ցեղասպանության մասին պատմող «Խոստումը» ֆիլմի վերաբերյալ հոդված է ներկայացրել: «Հայերն ու թուրքերը երկար և ցավոտ վեճերի մեջ են Առաջին աշխարհամարտի ընթացքում Օսմանյան Կայսրությունում ավելի քան 1 միլիոն հայերի սպանության հարցի շուրջ: Հայերը դա կոչում են ցեղասպանություն, իսկ Թուրքիայի կառավարությունն ասում է, որ սպանությունները համակարգված չեն եղել, այլ տեղի են ունեցել պատերազմի ընթացքում:Այժմ վիճաբանությունը հասել է Հոլիվուդ: Այս գարնանը կցուցադրվեն ուժգին սիրային եռանկյունի պարունակող երկու ֆիլմեր, որոնք բացահայտում են պատմական դեպքերը, սակայն նրանց քաղաքական օրակարգերը շատ տարբեր են», - ասվում է ամերիկյան պարբերականի հոդվածում:Խոսքը գնում է «Խոստումը» և «Օսմանյան լեյտենանտը» ֆիլմերի մասին: Երկրորդ ֆիլմը պատմում է ամերիկուհի բուժքրոջ մասին, որը ժամանում է Անատոլիա` աշխատելու ամերիկյան առաքելության հիվանդանոցում, որտեղ էլ հանդիպում է իրեն սիրահարված երկու տղամարդկանց` ամերիկացի բժշկին և օսմանցի լեյտենանտին: «Չնայած նրան, որ «Օսմանյան լեյտենանտը», կարծես, նման է «Խոստումին», այն առաջարկում է պատմության բացարձակ այլ մեկնաբանութուն: Ֆիլմը ներկայացնում է թուրքական կառավարության մոտեցումը, որ չի եղել պետականորեն կազմակերպված էթնիկական զտման քաղաքականություն հայերի դեմ: Փոխարենը, Թուրքիան պնդում է, որ այդ ժամանակ Օսմանյան կայսրության արեւելյան ճակատում կռիվների ընթացքում ռուս, թուրք եւ հայ քաղաքացիական անձինք զոհվել են պատերազմական բռնությունների արդյունքում»:Պարբերականը մեջբերում է հայտնի թուրք պատմաբան Թաներ Աքչամի խոսքերը. «Ճանաչելով Հայոց ցեղասպանությունը` թուրքական կառավարությունը պետք է խոստովանի, որ Թուրքիայի հիմնադիր հայրերից շատերը կամ ուղղակիորեն ներգրավված են եղել այդ գործընթացում կամ հարստացել են Ցեղասպանության ժամանակ տեղի ունեցած կողոպուտներով»: «Կինոասպարեզում Թուրքիայի մեծ ճնշման հետևանքով է, որ «Խոստումի» նման ֆիլմն ավելի շուտ չի նկարահանվել: 1930-ականներին MGM կինոստուդիան իրավունք ձեռք բերեց էկրանավորելու Ֆրանց Վերֆելի հանրահայտ «Մուսա լեռան 40 օրը» վեպը, որը պատմում է հայերի հերոսական դիմադրության մասին, սակայն ԱՄՆ-ում թուրք դեսպան Մեհմեթ Մունիր Էրթեգյունի լոբինգի շնորհիվ ստուդիան դադարեցրեց նախագիծը: Վերջին տարիներին նկարահանվել են ողբերգությանն անդրադարձող փոքրածավալ ֆիլմեր, այդ թվում` կանադահայ ռեժիսոր Ատոմ Էգոյանի «Արարատ» (2002 թ.) և թուրք-գերմանացի ռեժիսոր Ֆաթիհ Աքինի «Սպի» (2014 թ.) ֆիլմերը», - նշում է հոդվածի հեղինակը:
«Մեր մեռելները հեռու-հեռուանապատի մեջ են և մեզնից ծաղիկչեն սպասում, այլ ոճրապատ գանգերիարյունը». Արամ Երկանյան1921 թ. մարտի 15-ին Բեռլինում հայ վրիժառու Սողոմոն Թեհլերյանը գնդակահարեց երիտթուրքերի պարագլուխ, հայոց ցեղասպանության գլխավոր պատասխանատու Թալեաթին:Գործողությունից հետո Թեհլերյանը փախուստի չդիմեց, հանձնվեց գերմանական իշխանություններին: Թեհլերյանի դատը, սակայն, վերածվեց երիտթուրքերիդատավարության: Գերմանական դատարանը, արդարացի և հիմնավոր գտնելով Թեհլերյանիվրեժխնդրությունը, հենց դատարանի դահլիճից նրան ազատ արձակեց: Թալեաթին դեռ պիտի հաջորդեինմյուսները...
1921 թվականի մարտի 15-ին Բեռլինի Շարլոտենբուրգ թաղամասում` Հարդենբերգ փողոցում, ատրճանակից արձակված կրակոցով սպանվեց երիտթուրքական կուսակցության պարագլուխներից Թալեաթ փաշան, Հայոց ցեղասպանության թերևս գլխավոր մեղավորը: Նրան պատուհասող վրիժառուն` Սողոմոն Թեհլերյանը, չնայած հնարավորությանը, փախուստի չդիմեց, այլ հանդարտ ու սառնասիրտ հայացքով նայում էր իր զոհի դիակին, մինչև վրա հասած գերմանական ոստիկանությունը կձերբակալեր իրեն: Ապա հետևեց երկարատև դատավարությունը, որ իր ուշադրության կենտրոնում պահեց ողջ քաղաքակիրթ աշխարհը: Դատի ժամանակ Թեհլերյանը մանրամասն պատմեց իր և իր ընտանիքի, համայն հայության ողբերգության մասին, ներկայացրեց Թալեաթին սպանելու պատճառները: Առհասարակ, հայոց «Նեմեսիսից» զատ, Թալեաթը ևս երկու անգամ մահապատժի էր դատապարտվել: Առաջին անգամ 1915 թ. մայիսի 24-ին, Թուրքիայի դեմ պատերազմող Անգլիայի և Ֆրանսիայի ղեկավարները համատեղ հայտարարությամբ էին հանդես եկել, որ պատերազմի հաղթական ավարտից հետո հակամարդկային հանցագործությունների համար դատապարտվելու են Թուրքիայի ղեկավարները: Սակայն, անգլիական հրամանատարությունը հետագայում, ձերբակալելով Թալեաթին ու նրա գործակիցներին, ընդամենն աքսորեց Մալթա կղզի, որտեղից նրանք անգլիացիների լուռ համաձայնությամբ ճողոպրեցին: 1920 թ. Թուրքիայի կառավարությունը երիտթուրք պարագլուխներին դատապարտեց մահապատժի` Թուրքիան պատերազմի մեջ ներքաշելու և հայկական կոտորածները կազմակերպելու մեղադրանքով: Սակայն այս դատավճիռն էլ կյանքի չկոչվեց: 1921 թ. հունիսի 2-ին Թեհլերյանի դատավարության դատավորը կարդաց վճիռը: Հայությունը ցնծության մեջ էր: Սողոմոն Թեհլերյանին գերմանական դատարանն անպարտ ճանաչեց և ազատ արձակեց: Դատավոր - Հանցավո՞ր է ամբաստանյալ Սողոմոն Թեհլերյանը` ծնված 2 ապրիլի, 1896 թվականին, ի Բագառիճ, թրքահպատակ և հայ բողոքական, 1921 թվականի մարտի 15-ին Շարլոտենբուրգում մի մարդու` Թալեաթ փաշային սպանելու համար: Ատենակալ - Պատվով ու խղճով վկայում եմ երդվյալների որոշումը` Ոչ: Թեհլերյանի դատապաշտպանի գործն իր վրա էր վերցրել Քիլի համալսարանի օրենսդրության պրոֆեսոր, դոկտոր Թեոդոր Նիմայերը, որ փայլուն կատարեց իր գործը: Դատարանում որպես վկա հանդես եկավ նաև գերմանացի հասարակական գործիչ, հոգևորական Յոհաննես Լեփսիուսը, որի ցուցմունքներն էապես ազդեցին Թեհլերյանի դատավարության արդյունքների վրա: Որպես վկա հանդես եկան նաև թուրք գեներալ Շերիֆը, դոկտոր Նիպագեն, որ Հալեպի գերմանական ռեալական դպրոցի ավագ ուսուցիչ էր, իսկ դատախազը Գերմանիայում հայտնի Գոլնիկն էր: Գեներալ Շերիֆը դատի ժամանակ հասարակ թուրք ժողովրդի անունից ներողություն խնդրեց Թեհլերյանից ու հայությունից` իր երկրի կառավարության իրականացրած մեծ ոճրի համար: Դատավարությունից հետո գերմանական մամուլը պահանջեց դատ հարուցել Թուրքիայում 1912-15 թթ. Գերմանիայի դեսպան Հանս Վանգենհայմի դեմ՝ հայերի կոտորածների ժամանակ նրա հանցավոր լռության և գերմանական կառավարության անգործության համար: Սողոմոն Թեհլերյանը ծնվել է 1897 թ. ապրիլի 2-ին Արևմտյան Հայաստանի Էրզրումի նահանգի Դարանաղի գավառի Ներքին Բագառիճ գյուղաքաղաքում` շինական Խաչատուրի և բողոքական քահանայի դուստր Հնազանդի ընտանիքում: Պատանի Սողոմոնը նախնական կրթությունը ստացել է հենց հայրենի գյուղում: Շատ չանցած` նա տեղափոխվում է Երզնկա քաղաք և ուսումը շարունակում տեղի Կենտրոնական վարժարանում, որն էլ ավարտել է 1912 թ. և տեղափոխվելով Թիֆլիս` ուսումը շարունակել Ներսիսյան դպրոցում: 1913 թ. Սողոմոն Թեհլերյանը տեղափոխվում է Սերբիա սովորելու: Սակայն այնտեղ երկար չի մնում: Առաջին համաշխարհային պատերազմը սկսվելուն պես Սողոմոնը վերադառնում է հայրենիք ու զինվորագրվում կամավորական շարժմանը: Նա մտնում է հայկական կամավորական առաջին գունդ և մասնակցում մարտերին զորավար Անդրանիկի հրամանատարությամբ: 1918 թ. մարտերից մեկի ժամանակ նա վիրավորվում է ու տեղափոխվում Թիֆլիս, ապա` Հյուսիսային Կովկաս` կազդուրվելու: Վրա հասած արհավիրքը` Հայոց մեծ եղեռնը, Սողոմոնին զրկեց ողջ ընտանիքից ու հարազատներից: Ինքը` Սողոմոնը, փրկվում է ցեղասպանությունից` պատսպարվելով ծանոթ քրդի ընտանիքում: Նրանց բազմամարդ` 85 հոգանոց գերդաստանը համարյա իսպառ կոտորվեց: Արհավիրքից փրկվեց միայն երեք հոգի: 1919 թ. Սողոմոն Թեհլերյանը դառնում է ՀՀ բանակի հատուկ ստորաբաժանման անդամ: Նա անդամագրվեց Շահան Նաթալու նախաձեռնած «Նեմեսիս» վրեժի գործողությանը, որի նպատակը Հայոց ցեղասպանության մեղավորներին պատժելն էր: Այդ նպատակով 1919 թ. Թեհլերյանն ընկերների հետ մեկնում է Կոստանդնուպոլիս: «Նեմեսիսի» հանձնարարությամբ Թեհլերյանն ընկերների հետ սկսում է Թալեաթի որոնումները: Շուտով լուր է հասնում, որ ոճրագործը Բեռլինում է: Թեհլերյանը շտապում է Գերմանիայի մայրաքաղաք: Երկար որոնումներից հետո, վերջապես հայտնաբերում է Թալեաթին: Կենդանաբանական այգու մոտակայքում զբոսնելիս նա պատահաբար լսում է ինչ-որ մեկի արտաբերած փաշա բառը: Շրջվելով` տեսնում է Հայոց ցեղասպանության գլխավոր կազմակերպչին: Ապա Թեհլերյանը հետևում է Թալեաթին ու գտնում նրա բնակության վայրը: Թալեաթի սպանության ծրագիրը արագ կազմվում է: Դարանակալելով ոճրագործին տան մոտ` նա սպասում է նրա վերադարձին: Շուտով երևում է Թալեաթը: Թեհլերյանը մոտենում է հետևի կողմից, բարձր արտասանում նրա անունը: Ոճրագործը շրջվում է: Սարսափը նրա վերջին զգացումն էր, որ Թալեաթն ապրեց: Դիմահար կրակոցով Թեհլերյանը տապալում է թուրքին: Չնայած հնարավորություն կար փախուստի դիմելու, նա լուռ կանգնում է իր զոհի կողքին: Սողոմոն Թեհլերյանի դատավարությունը պետք է հայության ցասումի ու երիտթուրքերի դատապարտման դատավարությունը դառնար: Դատի ժամանակ նա հենց այդպես էլ ասաց, որ փախուստի չի դիմել, որպեսզի ողջ աշխարհն իմանա ճշմարտությունը: Նա հերքեց նաև դատախազի` իր ահաբեկիչ լինելու մեղադրանքը, ասելով, որ ահաբեկիչը կատարում է մի փոքր խմբավորման կամքը, իսկ ինքը իրականացրել է ողջ հայության ցանկությունը և վրեժը: Թալեաթին պատուհասելուց և դատավարությունից հետո. հերոսը մինչ 1945 թ. բնակություն հաստատեց Հարավսլավիայում` Սերբիայի մայրաքաղաք Բելգրադում` Դելմատինսկա փողոցում: Պատերազմի ավարտից հետո մինչ կյանքի մայրամուտը նա բնակություն հաստատեց ԱՄՆ-ի Ֆրեզնո քաղաքում: Մեծ հայորդին հոգին ավանդեց 1960 թ. մայիսի 23-ին:Նյութն ամբողջությամբ կարող եք կարդալ այստեղ:
Այս մասին ֆեյսբուքյան իր էջում գրել է Արցախի Հանրապետության վարչապետի մամուլի խոսնակ Արտակ Բեգլարյանը՝ արձագանքելով ՀՀ առաջին նախագահ Լևոն Տեր-Պետրոսյանի՝ օրերս ՀՀ հանրային հեռուստատեսությանը տված աղմկահարույց հարցազրույցին:
«Ակնկալիքներ ունեի, որ ավելի հստակ փաստարկներ կբերվեն՝ ինչու է ճիշտ տարածքներ հանձնելու միջոցով խաղաղության հասնելու քաղաքականությունը, որը որդեգրել է ՀԱԿ-ը»:
«Հայկական վերածնունդ» կուսակցության նախագահ, Ազգային անվտանգության խորհրդի նախկին քարտուղար Արթուր Բաղդասարյանը որպես թեկնածու Կենտրոնական ընտրական հանձնաժողով ներկայացրած հայտարարագրում թաքցրել է իր ունեցվածքի մի մասը: Մասնավորապես, նա չի հայտարարգրել իրեն պատկանող ընկերությունները, գրում է ՀԵՏՔ-ը:
Copyright © 2014 — ankakh.com. All Rights Reserved. Նյութերը մասնակի կամ ամբողջությամբ մեջբերելիս ակտիվ` հիպերլինքով հղումը Ankakh.com-ին պարտադիր է: