f

Անկախ

Մենք առանց կռվի հանձնում ենք 4564 քառակուսի կիլոմետր, երբ 44 օր տևած պատերազմի արդյունքում թշնամին գրավել է 3716 քառակուսի կիլոմետր


Պատմության մեջ բացառիկ արդյունք է, չգտա երկրորդը, ուղղակի չկա, գոյություն չունի։ Մենք առանց կռվի հանձնում ենք 4564 քառակուսի կիլոմետր, երբ 44 օր տևած պատերազմի արդյունքում թշնամին գրավել է 3716 քառակուսի կիլոմետր։

Նույնիսկ այս տվյալներն իրական չեն, որովհետև հենց ադրբեջանցիների հրապարակած պաշտոնական հաղորդագրություններով, որոնք, ի դեպ, ըստ օրերի պահել եմ, նրանք գրավել էին շատ ավելի քիչ։ Ես գիտեի, որ մեզ ապուշացրել են այս տարիներին, բայց պարզվում է անհույս լավատես եմ եղել։ Անգամ 1918 թվականի հունիսի 4֊ի Բաթումի, 1920 թվականի դեկտեմբերի 2֊ի Ալեքսանդրապոլի պայմանագրերը այսչափ ստորացուցիչ ու ամոթալի չեն եղել։

Մոռացա ասել, բանակի սարսափելի վատ վիճակի մասին պատմողները, հուսով եմ, կկարողանան որևէ կերպ մեկնաբանել ադրբեջանական զորքերում տիրող վիճակը, դուրս գրված ու պահեստներում որպես մետաղական ջարդոն նետված Т-55 տանկերի հայտնությունը ռազմաճակատում վերջին օրերին, երկրով մեկ խստագույն կարանտինային ռեժիմը, բազմաթիվ քաղաքներում, իսկ մայիսի 8֊ին նաև մայրաքաղաք Բաքվում, պարետային ժամի սահմանումը, և լիքը այլ բաներ։

Ցավում եմ, իսկապես ցավում եմ, 873 տարի անկախությունից զրկված ժողովուրդը Ցեղասպանությունից և պսեվդոանկախ քաղաքական գոյությունից հետո ճակատագրի նվերով սեփական իրապես անկախ պետությունը ստեղծելու երազը իր ձեռքով սպանեց։ Ստի, կեղծիքի ու հանցագործությունների արյան վրա կառուցեցինք մի պետական համակարգ, որ ոչ մի օր իր քաղաքացու հետ չկարողացավ լինել ազնիվ ու արդար։ Գուցե հիմա հայտնվեն մարդիկ, ովքեր էլի կխոսեն անկախության արժեքից, անկախ պետության գաղափարից, լո՞ւրջ։

Վստահ եմ, մեր իսկ ձեռքերով քանդում են այն ապագայի տեսլականը, որը մեզ դարերով պահպանեց որպես ազգ, անկախության ու ազատության պայքարի ունակ ժողովուրդ, սեփական անկախ պետության արժանի։ Ու երբ ավարտեն, ինքներս կատու դարձած կմտնենք հարևան կայսրություններից մեկի կազմ որպես լավագույն դեպքում ինքնավար մարզ, վիլայեթ կամ օսթան, բայց այդ էլ ժամանակավոր կլինի։ Մենք դարերով սովորեցինք գաղթական լինել, գուցե սովորենք նաև հայրենազուրկի կարգավիճակին։

Պատմության մեջ շատ ունենք օրինակներ, երբ մեզ հավաքել տարել են ուրիշ երկիր, ցար Պետրոսը մեզ առաջարկում էր տեղափոխվել Ռուսիա, մեր Վասպուրականի թագավոր Սանատրուկը, երկիրը կտակեց Բյուզանդիային, ինքն էլ իր ժողովրդի հետ գաղթեց։

Պատահական չհիշեցի, մյուս տարի կլրանա հազար տարին, երբ 1 միլիոն հայկական բնակչությամբ թագավորությունը բռնակցվեց Բյսւզանդիային ու դարձավ կայսերական սահմանային երկրամաս։ Սիմվոլիզմի դարաշրջանում ենք ապրում կարծես։

Վարդան Բալյան ՖԲ Գրառում Արցախ պատերազմ Հայաստան համաձայնագիր հրադադարի մասին

Այլ հոդվածներ հեղինակից

Լևոն Արոնյանը ոչ-ոքի խաղաց Մաքսիմ Վայշե-Լագրավի հետ
Երևանի ավագանու երկու ներկայացուցիչներ հեռանում են «Իմ քայլը» խմբակցությունից
Երևանի քաղաքապետարանը 500 խմ փայտանյութ կտրամադրի սոցիալապես անապահով ընտանիքներին
Երևանի քաղաքապետարանը 2 միլիոն դոլար է հատկացրել Ստեփանակերտի վերականգնման համար
Նախագիծ ենք ներկայացնելու, որ կապիտուլյանտ վարչապետը, որն անարդյունավետ, ձախողակ, տգետ կառավարում է իրականացրել, հրաժարական տա. Դավիթ Խաժակյան
Զինվորների ապահովագրության հիմնադրամի գործադիր տնօրեն Վարուժան Ավետիքյանի ասուլիսը ուղիղ
Ովքե՞ր են աշխարհի ամենահարուստ մարդիկ
1000 դրամների հիմնադրամում այս պահին կա 32 մլն դրամ, բայց միայն միանվագ հատուցման համար պետք է 70 մլրդ. Մ. Մանուկյան
Իսպանիայի Կոնգրեսն ընդունել է պատգամավոր Ջոն Ինյարիտուի՝ ԼՂ վերաբերյալ առաջարկ-միջնորդությունը
ՍԴ նախկին անդամ Կիմ Բալայանը հացադուլ է հայտարարել Փաշինյանի հրաժարականի և նրան պատասխանատվության ենթարկելու պահանջով
Ստեփանակերտի Բաղրամյան փողոցում ականազերծում կկատարվի, տարածքում հայտնաբերվել են «Սմերչ» համակարգից արձակված ռումբեր. Արցախի ԱԻՊԾ
«Եթե աշխատանքները ձգձգվեն, ապա ձմռանը մոտ դիերը կփտեն». Կարմիր խաչի ղեկավարը պատմել է ԼՂ-ում զոհերի մարմինների որոնման աշխատանքներում բարդությունների մասին
Ոստիկանության աշխատակիցները խուզարկություն են իրականացնում «Քառյակ Մեդիայի» համահիմնադիր Միհրան Հակոբյանի տանը. Հրանտ Մելիք-Շահնազարյան
Հայերը մեծ ցավով են ընդունում ԼՂ-ում պատերազմի ելքը՝ կանխատեսելով, որ թվացյալ խաղաղությունը երկար չի տևի․ The Washington Post
Նորագավիթի 13-րդ փողոցի տներից մեկում հրդեհ է բռնկվել․ դեպքի վայր է մեկնել ԱԻՆ ՓԾ 3 մարտական հաշվարկ
«Փաշինյանը պետք է հրաժարական տա կամ ինքնասպան լինի կամ խարակիրի անի». Foreign Policy-ի անդրադարձն Արցախում «ամեն ինչ կորցրած» հայերին
Գաբրիել Բալայանն ազատվել է պաշտպանության նախարարի տեղակալի պաշտոնից
Չեմպիոնների լիգայում կկայանան 4-րդ տուրի հանդիպումները
Ընտանիքների մի մասը դեռ ՀՀ-ում են․ Արցախից եկած ընտանիքիներին հումանիտար օգնության ծրագիրը շարունակվում է
Սոցապ նախարա՞րն էր մեղավորը, թե՞ ԿԳՄՍ անմեղսունակը, որ Շուշին սկուտեղի վրա Նիկոլը հանձնեց իր կիրթ եղբայր ալիևին...
ՀՀ կենտրոնական բանկը ՀՀ արտարժութային շուկայում կիրականցնի գործառնություններ
Մայր Աթոռում կգործի Արցախի հոգևոր-մշակութային ժառանգության հարցերով գրասենյակ
Քիչ առաջ ավարտվեց բնակության վայրիս խուզարկությունը. ոստիկաններն ինչ փնտրում էին չգտան. Բաբկեն Հարությունյան
Հայաստանում հաստատվել է կորոնավիրուսով վարակվելու 813 նոր դեպք. մահացել է 30 մարդ
Նիկոլ Փաշինյանը նոր որոշում է ստորագրել. այն վերաբերում է մշակութային արժեքների ապօրինի արտահանմանը
Ավելին
Ավելին